App Ron
rods.nl / Kennisbank / Gids 04 · Berichten

Is dit bericht te vertrouwen?

Een pakketmelding, een betaalverzoek van een bekende of een mail van de ICT-afdeling: soms klopt het verhaal, maar twijfel je toch. Je hoeft niet direct te beslissen of een bericht echt of nep is. Eerst controleren is een prima volgende stap.

Phishing betekent dat iemand zich voordoet als een vertrouwde afzender om gegevens of toegang te krijgen. Dat kan via mail, sms of een appbericht. Ook een persoonlijk bericht kan misleidend zijn. Meer over phishing bij het NCSC.

E-mail, sms en WhatsAppOefenen met voorbeeldenAl geklikt of betaald?
Begin hier

Drie dingen die je direct kunt doen

  1. Pauzeer.

    Gebruik de link, bijlage of QR-code nog niet. Deel geen wachtwoord, bevestigingscode of geld zolang je twijfelt.

  2. Controleer buiten het bericht om.

    Open zelf de app die je normaal gebruikt, typ het bekende webadres in of bel een nummer dat je al had. Gebruik hiervoor geen contactgegevens uit het bericht.

  3. Vraag hulp als de twijfel blijft.

    Op je werk meld je het bij je vaste ICT-contactpersoon. Privé kun je iemand die je vertrouwt laten meelezen. Je mag een verzoek laten wachten tot het is gecontroleerd.

Het NCSC over handelen bij twijfel.

Illustratie van berichten op een telefoon en laptop met een vergrootglas.
Ondersteunende illustratie bij de uitleg; geen weergave van een echte installatie, klant of getest product.
Oefenen

Oefen met drie verzonnen berichten

Bekijk een pakketmail, een appje van een bekende met een nieuw nummer en een professioneel geschreven IT-mail. Kies in ieder bericht drie onderdelen die je wilt controleren. Bij iedere keuze lees je waarom dat onderdeel aandacht verdient en wat je kunt doen.

Er is geen cijfer en je kunt de uitleg opnieuw bekijken. Het gaat om oefenen met je volgende stap. De berichten zijn volledig verzonnen. De getoonde webadressen zijn oefentekst en openen geen website.

Pauzeer

Reageer niet onder druk en open geen link of bijlage zolang je twijfelt.

Controleer buiten het bericht

Gebruik een bekende app, een zelf geopend webadres of contactgegevens die je al vertrouwt.

Kies je vervolgstap

Heb je al iets gedaan? Volg de uitleg die past bij klikken, gegevens delen, betalen of toegang geven.

Fictief oefenbericht — geen echt ontvangen bericht

Alles hieronder is verzonnen. Kies per bericht drie onderdelen die je wilt controleren. Je krijgt uitleg, geen cijfer.

Oefenbericht 1 · E-mail · fictief

Van: Pakketbalie <[email protected]>

Onderwerp: Uw pakket wacht op een nieuwe bezorgafspraak

Beste ontvanger,

Uw pakket kon niet worden afgeleverd. U kunt dit regelen op .

Met vriendelijke groet, Pakketbalie

Dit is een volledig verzonnen oefenbericht. Het webadres is alleen tekst.

Klik of tik op een gemarkeerd onderdeel om te lezen waarom het aandacht verdient.

Oefenbericht 2 · Chatbericht (WhatsApp) · fictief

Van: Onbekend nummer — profielnaam: Familie

Onderwerp: Een bekende met een nieuw nummer

Hoi, ik ben het. Mijn telefoon is kapot.

Kun je even een rekening voor me betalen? Met deze telefoon kan ik nog niet bankieren.

Ik stuur de betaalgegevens zodra je antwoordt.

Dit is een volledig verzonnen oefenbericht.

Klik of tik op een gemarkeerd onderdeel om te lezen waarom het aandacht verdient.

Oefenbericht 3 · E-mail · fictief

Van: ICT-servicedesk <[email protected]>

Onderwerp: Geplande controle van uw werkplektoegang

Beste collega,

We voeren vandaag een controle uit om de toegang tot onze digitale werkplek te behouden.

Open https://werkplekcontrole.example/toegang en . De procedure neemt ongeveer twee minuten in beslag.

Met deze controle zorgen we dat u morgen zonder onderbreking kunt doorwerken.

Met vriendelijke groet, ICT-servicedesk

Dit is een volledig verzonnen oefenbericht. Het webadres is alleen tekst.

Klik of tik op een gemarkeerd onderdeel om te lezen waarom het aandacht verdient.

In deze gids

Signalen

Kijk naar het verzoek, niet alleen naar de verpakking

Een afzendernaam in je inbox is geen identiteitsbewijs. Bekijk het volledige e-mailadres, maar bedenk dat ook een juist lijkend adres kan zijn vervalst. Een bestaand account kan bovendien zijn overgenomen. Een bekend logo en foutloos Nederlands bewijzen evenmin wie er achter het bericht zit. Veiliginternetten over afzenders en vormgeving.

Let vooral op wat je moet doen. Waarom moet je onverwacht inloggen, betalen of software installeren? Waarom vandaag nog? Past dat bij jullie gewone afspraken? Persoonlijke details, zoals je naam of klantnummer, maken een verzoek niet automatisch betrouwbaar. Fraudehelpdesk over verdachte berichten.

Ook HTTPS of een slotje bewijst niet dat een website betrouwbaar is. Het zegt iets over de versleutelde verbinding. Een nepwebsite kan die ook hebben. Een webadres bekijken kan twijfel oproepen, maar twijfel oplossen doe je via je eigen bekende kanaal. Fraudehelpdesk over webadressen.

Checklist

Checklist: geef jezelf ruimte om te controleren

Vink af wat je hebt gecontroleerd
0 van 8 gecontroleerd

Je vinkjes verdwijnen als je deze pagina opnieuw laadt. Ze worden niet opgeslagen en niet doorgestuurd.

Deze checklist levert geen veiligheidsscore op. Een bericht zonder opvallende signalen kan nog steeds misleidend zijn. Een ongewoon bericht kan ook een gewone verklaring hebben. Fraudehelpdesk over een bekende met een nieuw nummer.

Al iets gedaan?

Heb je al iets gedaan?

Dat kan gebeuren. Kies hieronder wat bij jouw situatie past. Zijn meerdere situaties van toepassing, volg dan ook die stappen.

Alleen geklikt?

Sluit de pagina en vul niets in. Alleen klikken betekent niet automatisch dat je account is overgenomen. Controleer of er een bestand is gedownload; open het niet. Werk je apparaat en beveiliging bij en voer een scan uit met je bestaande beveiligingssoftware. Meld een klik op een werkapparaat bij ICT. Politie over alleen klikken, Veiliginternetten over vervolgstappen.

Gegevens ingevuld of een inlogverzoek goedgekeurd?

Verander een gedeeld wachtwoord via de echte dienst, op een apparaat dat je vertrouwt. Verander het ook waar je hetzelfde wachtwoord gebruikte. Laat actieve aanmeldingen en accounttoegang controleren door de dienst of je ICT-beheerder. Heb je bankgegevens, betaalcodes of kaartgegevens gedeeld? Bel direct je eigen bank via de bankapp of een bekend nummer. Bij andere persoonsgegevens kan de Fraudehelpdesk meedenken. NCSC over buitgemaakte gegevens, Fraudehelpdesk over ingevulde gegevens.

Betaald?

Neem direct contact op met je bank of betaalprovider. Vertel wat er is gebeurd en vraag welke maatregelen mogelijk zijn. Bewaar het bericht, de betaalgegevens en tijdstippen. Doe bij oplichting aangifte; de politie helpt je de passende route te kiezen. Politie over aangifte van phishing.

Software geïnstalleerd of toegang op afstand gegeven?

Verbreek de internetverbinding van dat apparaat. Gebruik een ander, vertrouwd apparaat om hulp te regelen. Laat ICT of een deskundige de toegang beëindigen en het apparaat onderzoeken; opnieuw installeren kan nodig zijn. Alleen het venster sluiten is onvoldoende. Verander betrokken wachtwoorden via een vertrouwd apparaat. Is er gebankierd of kon iemand meekijken? Bel je bank. Microsoft over hulp na helpdeskfraude.

Veelgestelde vragen

Veelgestelde vragen

De afzender is een bekende. Kan ik het dan vertrouwen?

Een naam, foto of persoonlijk detail is onvoldoende. Bel bij een ongewoon verzoek het nummer dat je al had. Krijg je geen contact? Wacht met betalen. Advies van de Fraudehelpdesk.

Kan ik antwoorden om te vragen of het bericht echt is?

Daarmee vraag je het aan dezelfde afzender die je juist wilt controleren. Gebruik een ander kanaal dat je al kent. Laat een werkbericht beoordelen via jullie vaste meldroute.

Waar meld ik een verdacht bericht?

Op je werk bij ICT. Je kunt daarnaast melden bij de nagebootste organisatie of de Fraudehelpdesk. Een melding daar is geen aangifte bij de politie. Het NCSC over melden.

Kan Rods mijn bericht automatisch veilig verklaren?

Deze gids beoordeelt geen ingestuurde berichten. Ook de oefeningen geven geen definitief oordeel over echte berichten. Je krijgt uitleg om zelf gericht te controleren, en weet waar je hulp kunt vragen.

Hulp nodig?

Kom je er niet uit? App Ron

Vertel kort waarover je twijfelt en of je al iets hebt gedaan. Deel geen wachtwoorden, bevestigingscodes of bankgegevens. Bij een betaling of gedeelde bankgegevens neem je direct contact op met je bank; wacht daarmee niet op een antwoord van Ron.

App Ron

Bronnen

Bronnen en controle

Rods · Laatst inhoudelijk gecontroleerd: 14 september 2026. Publieke voorlichting van NCSC, Veiliginternetten, Fraudehelpdesk, Politie en Microsoft, geraadpleegd op 14-09-2026. De oefenberichten zijn volledig verzonnen; namen, afzenders en webadressen zijn fictief.

Alle geraadpleegde bronnen (12)
  1. B03-00NCSC: Phishing
  2. B03-01NCSC: Aan de slag tegen phishing!
  3. B03-02Veiliginternetten: Hoe herken ik een nepmail of een nepbericht?
  4. B03-03Fraudehelpdesk: Hoe herken ik een valse e-mail of een verdacht bericht?
  5. B03-04Fraudehelpdesk: Controleer de website
  6. B03-05Politie: Ik ben slachtoffer van phishing
  7. B03-06Veiliginternetten: Wat moet ik doen als ik op een valse link heb geklikt?
  8. B03-07Fraudehelpdesk: Ik heb gegevens ingevuld na klikken op een link
  9. B03-08NCSC: Hoe reageer ik op phishing?
  10. B03-09Microsoft Support: Protect yourself from tech support scams
  11. B03-10Fraudehelpdesk: Ik kreeg een WhatsAppbericht van een bekende
  12. B03-11Politie: Ik wil aangifte doen van phishing
Tot slot

Verder lezen

Gids 02 · BestandenFoto’s en bestanden veilig bewarenGids 01 · WifiEen snel, veilig en stabiel wifi-netwerk: zelf meten, plaatsen en oplossen.E-mail instellenJe e-mail goed instellen op telefoon, tablet of computer, stap voor stap.DienstenBeveiliging en Microsoft 365 voor kleine bedrijven: zo helpt Rods.KennisbankAlle gratis gidsen van Rods op een rij.